Linuks stara się być tak mocno uniksowy, jak tylko się da. Tradycyjnie, Unixy są zorientowane na obsługę przez linię poleceń. W Slackware istnieje graficzny interejs użytkownika, jednak linia poleceń nadal pełni najważniejszą rolę w zarządzaniu systemem - ważne jest więc zapoznanie się z jej podstawowymi komendami do zarządzania plikami.
Ten rozdział opisuje najbardziej znane polecenia do zarządzania plikami i pokazuje przykładowe tych poleceń użycie. Oczywiście takich komend istnieje cała masa, ale garstka przedstawiona tutaj w zupełności wystarczy na początku znajomości z Linuksem. Ponadto, przedstawione tu komendy są opisane raczej krótko - więcej detali podanych jest na odpowiednich stronach manuala.
Ta komenda wypisuje zawartość katalogu. Użytkownicy DOSa oraz Windowsa dostrzegą jej podobieństwo do polecenia dir. Wywołane bez podania żadnych parametrów, ls(1) wylistuje pliki z katalogu bieżącego. By zobaczyć co znajduje się w katalogu głównym wykonaj następujące polecenia:
% cd / % ls bin cdr dev home lost+found proc sbin tmp var boot cdrom etc lib mnt root suncd usr vmlinuz |
Wielu użytkowników taka lista wprawia w zakłopotanie ponieważ nie można jednoznacznie stwierdzić na jej podstawie co jest plikiem, a co katalogiem. I tak większość użytkowników woli wywoływać ls dodając identyfikator typu do każdego wywołania, np:
% ls -FC bin/ cdr/ dev/ home/ lost+found/ proc/ sbin/ tmp/ var/ boot/ cdrom/ etc/ lib/ mnt/ root/ suncd/ usr/ vmlinuz |
Katalogi otrzymają znak ukośnika (slash) na końcu swojej nazwy, pliki wykonywalne gwiazdkę, itd.
Polecenie ls może też być wykorzystane do uzyskania innych informacji o plikach. Dla przykładu: chcąc obejrzeć czasy utworzenia [od tłumacza: wg manuala jest to czas ostatniej modyfikacji - domyślnie], właścicieli oraz prawa dostępu należy wywołać:
% ls -l drwxr-xr-x 2 root bin 4096 May 7 09:11 bin/ drwxr-xr-x 2 root root 4096 Feb 24 03:55 boot/ drwxr-xr-x 2 root root 4096 Feb 18 01:10 cdr/ drwxr-xr-x 14 root root 6144 Oct 23 18:37 cdrom/ drwxr-xr-x 4 root root 28672 Mar 5 18:01 dev/ drwxr-xr-x 10 root root 4096 Mar 8 03:32 etc/ drwxr-xr-x 8 root root 4096 Mar 8 03:31 home/ drwxr-xr-x 3 root root 4096 Jan 23 21:29 lib/ drwxr-xr-x 2 root root 16384 Nov 1 08:53 lost+found/ drwxr-xr-x 2 root root 4096 Oct 6 12:47 mnt/ dr-xr-xr-x 62 root root 0 Mar 4 15:32 proc/ drwxr-x--x 12 root root 4096 Feb 26 02:06 root/ drwxr-xr-x 2 root bin 4096 Feb 17 02:02 sbin/ drwxr-xr-x 5 root root 2048 Oct 25 10:51 suncd/ drwxrwxrwt 4 root root 487424 Mar 7 20:42 tmp/ drwxr-xr-x 21 root root 4096 Aug 24 03:04 usr/ drwxr-xr-x 18 root root 4096 Mar 8 03:32 var/ |
Przypuśćmy, że chcesz też wylistować pliki ukryte znajdujące się w aktualnym katalogu. Dokonać można tego przez wywołanie:
% ls -a . bin cdrom home mnt sbin usr . boot dev lib proc suncd var .pwrchute_tmp cdr etc lost+found root tmp vmlinuz |
Pliki o nazwie zaczynającej się od kropki (ang. 'dot files') są plikami ukrytymi i nie
zostają wyświetlone przy wywołaniu ls. By je ujrzeć, należy
wywołać ls z opcją -a
.
Jest jeszcze wiele różnych opcji, o których przeczytasz na stronach podręcznika systemowego. Nie zapomnij też, że wywołując ls można mu przekazać wiele wymieszanych ze sobą parametrów.
Polecenie cd służy do zmiany bieżącego katalogu. Użycie: po prostu wpisujesz cd i ścieżkę dostępu do katalogu, do którego chcesz przejść. Przykłady:
darkstar:~$ cd /bin darkstar:/bin$ cd usr bash: cd: usr: No such file or directory darkstar:/bin$ cd /usr darkstar:/usr$ ls bin darkstar:/usr$ cd bin darkstar:/usr/bin$ |
Zauważ, że pominięcie pierwszego slash'a powoduje próbę przejścia do katalogu wewnątrz bieżącego folderu. Ponadto wywołanie cd bez opcji przeniesie cię do twojego katalogu domowego.
Polecenie cd różni się nieznacznie od innych komend, gdyż jest to polecenie wbudowane w powłokę (ang. 'builtin shell command'). Polecenia takie zostały omówione w Sekcja 8.3.1. W tej chwili pewnie niewiele ci to mówi. Wiedz jednak, że z tego powodu np. nie ma dla tego polecenia strony manuala. W zamian można użyć pomocy powłoki, w taki sposób:
% help cd |
Wyświelona zostanie lista dostępnych opcji dla polecenia cd oraz sposób ich użycia.
pwd to komenda pokazująca twoje aktualne położenie. Użycie: po prostu wpisz pwd; dla przykładu:
% cd /bin % pwd /bin % cd /usr % cd bin % pwd /usr/bin |